Bu Karar Nasıl Verilir

Geçen yazıyı tek cümleyle bitirmiştik: ilk sevkiyat, ürün tek bir satış görmeden verilen ve sezonun geri kalanının düzeltmeye çalıştığı karar. Bu yazıda o kararı parçalarına ayırıyoruz. Formül yok; kuralı üçüncü yazıda, modeli dördüncü yazıda kuracağız. Bu yazının işi, o formüllerin hangi sorulara cevap vereceğini netleştirmek.

Üç soru

Bir optionModel ile rengin birleşimi; planlamanın ve transfer kararının temel ürün birimi.’ın ilk sevkiyatıSezona yeni giren bir ürünün mağazalara ilk gönderimi. Satış görülmeden yapılır; malın bir kısmı depoda tutulabilir. üç sorunun cevabıdır.

Kime? Ürünü hangi mağazalar alacak? Lumoda’da bu sorunun bir kısmı kararın öncesinde cevaplanmış: her option’ın aday mağazaları belli. Bir option en az 16, en çok 39 mağazaya gidebiliyor; ortalama 25,5. Bütün option’larda 5.354 (option, mağaza) çifti var. Lansmana kadar açılacak bir mağaza da adaydır, üstelik onun hiç geçmişi yoktur. İlk sevkiyat bu çiftlerin dışına çıkmaz, ama bir adaya hiç mal göndermemek de bir cevaptır.

Ne kadar? Mal adaylar arasında nasıl bölünecek? Geçen yazıdaki elbisede İzmir 4’e 448, Erzurum 2’ye 112 bu sorunun cevabıydı. Lumoda’nın cevabı planın payı: mağazanın o kategorideki satış hedefi büyükse, aldığı pay da büyük.

Ne kadarı depoda kalacak? Malın hepsini göndermek zorunda değilsiniz. Depoda tuttuğunuzİlk sevkiyatta gönderilebilecek paketlerin bir kısmını mağazalara göndermeyip depoda bırakmak. Bu mal satış görüldükçe dağıtılır. mal, satış başladıktan sonra replenishmentDepodaki stoğun mağazalara, satışa göre düzenli aralıklarla gönderilmesi. Sahada AR, ARES ya da Repl diye de kısaltılır; RPT ise başka bir şeydir.’la ihtiyacı çıkan mağazalara gider. Erzurum 2’nin dört haftada 228 satması, ilk gelen 112 adedin üstüne depodan gelen malla mümkün oldu.

Üç soru birbirine bağlı. Ne kadarını depoda tutacağınızı bilmeden kime ne kadar gideceğini hesaplayamazsınız. Kimin ne kadar satacağını bilmeden de ne kadar tutmanız gerektiğini bilemezsiniz. Hepsi aynı gece, aynı anda cevaplanır.

Birim: paket

O pazartesi Pelin, Ali’ye bir şey daha sormuştu: elbisenin adetleri neden hep yedinin katı? İzmir 4’e 448, Erzurum 2’ye 112.

— Ben mağazaya adet göndermiyorum, demişti Ali. Paket gönderiyorum.

Lumoda’da beş bedenli bir ürünün paketiBedenleri sabit oranda karışık, kapalı paket. Lumoda'da yedi adet, beden sırasıyla 1-2-2-1-1; tek bedenli aksesuarda altı adet. Toplaması ucuzdur ama beden ihtiyacına tam uymaz. yedi adettir, beden sırasıyla 1-2-2-1-1 (beden setlerini Ürün Hiyerarşisi yazısı anlatıyor). Tek bedenli aksesuarda paket aynı bedenden altı adettir. Depo paketi tek parça olarak toplar, mağaza tek parça olarak teslim alır. İlk sevkiyatta koli açılmaz.

Bunun nedeni hız ve maliyet. Bir dalgada bütün mağazalara aynı anda mal hazırlayan bir depo, bedenleri tek tek saymaya vakit bulamaz. Koliyle açık adet arasındaki farkın sezon içinde neye mal olduğunu Depodan Mağazaya dizisinde ölçmüştük. Burada kural sabit: “ne kadar” sorusunun cevabı adet değil, paket sayısıdır.

Paket kararı kolaylaştırır, ama bir bedeli var. O bedeli görmek için Lumoda’nın en çok tekrarlanan cümlesine bakmak gerekiyor.

“Yüzde otuzu depoda tutuyoruz”

Pelin bu cümleyi her sezon kurar:

— Bizim kuralımız belli. İlk alımın yüzde yetmişi ilk sevkiyatla gider, yüzde otuzu depoda bekler.

— Toplamda öyle, diyor Pars. Bir de bedene bakın.

İlk alım bedenlere eşit bölünmez. Beş bedenli 193 option’da ilk alımın beden payları beden sırasıyla %10,0 / %22,0 / %32,0 / %24,0 / %12,0. Paket ise her bedene kendi oranında yer ayırır. En küçük bedene yedide bir düşer, yani %14,3.

İlk alım en küçük bedene %10,0 veriyor, paket %14,3 istiyor. Paketler dolarken önce en küçük beden biter. Kaç paket kurulabileceğini, paketlerken ilk tükenen beden belirler; Lumoda’da bu en küçük beden. Hesabın güzel bir yanı da var: en küçük bedenin hepsi paketlendiğinde, ilk alımın tam yüzde yetmişi paketlenmiş olur. Lumoda’nın kuralı bu sınıra tam oturuyor.

Kâğıt üstünde kural 120.054 paket diyor: 838.522 adet, ilk alımın %70,0’ı. Ama ilk alımın bir kısmı depoya girerken kalite kontrolde ayrılıyor. 210 option’ın 177’sinde depo, en dar bedende kuralın istediği kadar paket çıkaramıyor. Sistem bu paketleri kırpıyor: 14.357 adet, gönderilenin %1,7’si. Gidebilecek en çok paket 118.003, yani 824.165 adet.

Gönderilmeyen mal beden beden şöyle dağılıyor:

En küçük bedenden depoda neredeyse hiç kalmıyor (%0,0); aradaki küçük fark kalite kontrolde ayrılan mal. Dördüncü bedenin ise yarısından fazlası depoda.

— Yüzde otuz depoda dediğin şey, diyor Pars, en küçük bedende neredeyse hiç, dördüncü bedende yarıdan fazlası demek.

Pelin tabloya bir süre bakıyor.

— Yani sigorta dediğimiz malın çoğu üçüncü ve dördüncü bedende duruyor. Bir mağazada en küçük beden biterse, tekrar sipariş gelene kadar depodan gönderecek bir şey yok.

— Yok. Toplamdaki oran doğru, ama müşteri toplam almıyor, beden alıyor.

Bir şey daha var. Sezon içinde bir bedeni biten (option, mağaza) çiftlerinde ilk biten beden en sık dördüncü beden (%31,1). Depoda en çok mal kalan beden, mağazada en sık ilk biten beden. Bağ paketin içinde: paket dördüncü bedene yedide bir yer ayırıyor (%14,3), oysa ilk alımın %24,0’ı bu bedende. Mağazaya giden malda dördüncü bedenin payı, alımdaki payından çok daha küçük. Bunun bedelini altıncı yazıda, beden uyumsuzluğunu ölçerken hesaplayacağız.

Kısıtlar

Üç sorunun cevabı serbest değil. Bir kuralın uyması gereken birkaç sınır var.

Aday mağazalar. Mal yalnız adaylara gider ve pay da adaylar arasında hesaplanır. Geçen yazının elbisesinde İzmir 4’ün kategori planındaki payı %5,1’di, elbiseye aday 25 mağazanın içinde %10,3’e çıktı. Aday kümesi küçüldükçe herkesin payı aynı oranda büyür. Mağazalar arasındaki oran değişmez; onu plan koyar.

En az gösterim. Bir mağazaya ürün gidecekse, rafta görünecek kadar gitmeli. Tek bedenle asılan bir ürün az satar, müşteri bedenini bulamayıp çıkar. Paket bunu kendiliğinden kısmen sağlıyor: tek bir paket her bedenden en az bir adet demek. Lumoda’nın kuralında bunun dışında bir en az gösterim kuralı yok.

Kapsama tavanı. Fikir şu: bir mağazaya ilk haftalarda satabileceğinden fazlası gitmesin. İzmir 4’ün 415 elbisesini görünce akla ilk gelen kısıt bu. Lumoda’nın kuralında tavan yok. Fikir basit görünüyor; tavanın gerçekte neyi değiştirdiğini ölçmek o kadar basit değil. Üçüncü yazıda ölçeceğiz.

Sektörün üç hatası

Kategori planını ürün payı sanmak. Plan bir mağazanın o kategoriden ne kadar satacağını bilir. Bu ürünün o mağazada tutup tutmayacağını bilmez. Hata planı kullanmak değil, planın payını ürünün payı sanmaktır. Her ürün kategorisinin ortalaması değildir. Bodycon Elbise İzmir 4’te tutmadı, aynı mağazada Salopet Tulum tuttu. Yanlış mağazaya giden malı sonradan taşımanın neye mal olduğunu Blok Transfer dizisi anlatıyor. Mağaza mağaza tahmin yapan bir modelin planı aynı malla geçip geçmediğini ve neyi görerek geçtiğini dördüncü yazıda göreceğiz.

Herkese eşit göndermek. Ürün hakkında hiçbir şey bilmiyorsak herkese eşit verelim; ilk bakışta adil görünür. Ölçtük. Aynı malı Lumoda’nın plan payıyla ve eşit payla dağıtıp sezonu sonuna kadar oynattık. Tablodaki bulunabilirlik, bir mağazada bir bedene talep olan günlerin yüzde kaçında o bedenin rafta olduğunu söyler:

Tablonun her satırında plan payı önde. Dört haftada ilk gelenin beşte birini bile satamayan çift sayısı eşit dağıtımda 1.498 (%28,0), plan payıyla 1.065 (%19,9). Plan en azından bir şeyi biliyor: büyük mağaza büyük mağazadır.

Depoda hiç tutmamak ya da hepsini tutmak. Hiç tutmayan zincir elindeki yedeği baştan harcar. Erzurum 2 gibi bir mağaza ikinci haftada daha fazlasını istediğinde gönderecek mal kalmaz. Hepsini tutan zincir ise sezonu boş raflarla açar; depoda duran mal mağazada satmaz. Doğru oran ikisinin arasında bir yerde. Az önce gördük ki paket tek tip olunca bu oran bir de bedenden bedene değişiyor. Ne kadarını tutmak gerektiğini beşinci yazıda ölçüyoruz.

Üç soru, tek gece

Bu üç sorunun hiçbiri tek başına zor değil. Zor olan, üçünün her dalgada tek bir gecede, sezon boyunca 210 option ve 5.354 çift için, tek bir satış görülmeden cevaplanması. Üstelik paket değişmedikçe, toplamda verdiğiniz cevap bedende başka bir şeye dönüşür.

Sonraki yazıda Lumoda’nın kuralını açıyoruz: plan payı nasıl hesaplanıyor, benzer ürünlerinGeçmişi olmayan yeni bir ürünün talebini, özellikleri ona benzeyen geçmiş ürünlerin satışından tahmin etme yolu. geçmişi ne kadar işe yarıyor ve bir kapsama tavanı gerçekte neyi değiştiriyor.